Qısa cavab
Bəli, dövlət birillik əkin aparan fermerlər üçün kredit faizlərini qismən ödəyir. Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin məlumatına görə, Aqrar Subsidiya Şurasının qərarı ilə illik faiz dərəcəsinin 19 faizədək hissəsi dövlət büdcəsindən maliyyələşdirilir. Bu, o deməkdir ki, bankdan götürdüyünüz əkin kreditinin faizinin 19%-ə qədərini dövlət ödəyir, qalan hissəni isə siz ödəyirsiniz. Əsas məbləği isə tam şəkildə geri qaytarmalısınız.
Kredit mexanizminin iş prinsipi
Mexanizmə görə, kredit müddəti 1 ili keçməməlidir və kredit yalnız əkin üçün lazım olan xərclərə yönəldilməlidir: mineral gübrələr, biohumus, sertifikatlı toxumlar, pestisidlər və aqrotexniki xidmətlər. Bu kreditləri banklar və bank olmayan kredit təşkilatları verir. Faizlərin dövlət tərəfindən ödənilməsini Aqrar Kredit və İnkişaf Agentliyi (AKİA) həyata keçirir.
Fermerlər üçün əsas üstünlük ondan ibarətdir ki, subsidiya ödənişləri adətən EKTİS-də bəyan dövrü bitdikdən sonra edilir, lakin kredit vəsaiti əkin mövsümünün əvvəlində əldə edilə bilər. Bu, mövsümi maliyyə boşluğunu aradan qaldırmağa kömək edir. Kreditin faiz dərəcəsi bazar faizindən asılıdır, banklar müxtəlif dərəcələr təklif edə bilər, buna görə də dəqiq şərtlər üçün banklarla əlaqə saxlamaq lazımdır.
- Müddət: 1 ilədək
- Məqsəd: toxum, gübrə, pestisid, aqrotexniki xidmətlər
- Faiz dəstəyi: illik 19 faizədək dövlət büdcəsindən
- Ödəniş: müddət sonunda yalnız əsas məbləğ
Uyğun bitkilər və istifadəçilər
Kredit birillik əkin aparan bütün fermerlər üçün nəzərdə tutulub. Əhatə olunan bitkilərə dənli və dənli-paxlalılar (buğda, arpa, çovdar, vələmir, qarabaşaq, noxud, lobya, mərci və s.), həmçinin çəltik, qarğıdalı, darı, sorqo daxildir. Texniki bitkilərdən pambıq, şəkər çuğunduru, tütün və soya da siyahıya salınıb. Günəbaxan, kartof, tərəvəz və bostan bitkiləri də istifadə edə bilər.
Müraciət edə bilmək üçün fermerin EKTİS sistemində qeydiyyatda olması və əkin sahəsi ilə bağlı məlumatların düzgün olması tələb oluna bilər. Banklar müraciəti qiymətləndirərkən kredit qabiliyyətini yoxlayır, həmçinin əkin sahəsinin ölçüsü və bitki növü nəzərə alınır. Fərdi sahibkarlar və ya hüquqi şəxs kimi fəaliyyət göstərən fermerlər də yararlana bilər, lakin konkret tələblər üçün bankla əlaqə saxlamaq zəruridir.
- Əkin bitkiləri: çəltik, qarğıdalı, darı, sorqo
- Dənli-paxlalılar: buğda, arpa, çovdar, vələmir, qarabaşaq, noxud, lobya, mərci
- Texniki: pambıq, şəkər çuğunduru, tütün, soya
- Digər: günəbaxan, kartof, tərəvəz, bostan
Müraciət prosesi və sənədlər
Müraciət üçün rəsmi bir pəncərə yoxdur, fermerlər birbaşa istənilən bank filialına və ya bank olmayan kredit təşkilatına müraciət edə bilərlər. Müraciət edərkən adətən şəxsiyyət vəsiqəsi, EKTİS-dən çıxarış, torpaq sahəsinə dair sənədlər və əkin planı tələb oluna bilər. Banklar əlavə sənədlər də istəyə bilər, ona görə də əvvəlcədən bankla əlaqə saxlamaq daha yaxşıdır.
Vaxt baxımından əkin mövsümündən əvvəl müraciət etmək tövsiyə olunur, çünki vəsaitə ən çox ehtiyac məhz mövsümün əvvəlində yaranır. Kreditin təsdiqlənməsi və faiz dəstəyinin verilməsi bankın daxili qaydalarından və sənəd dövriyyəsindən asılıdır. Bəzi banklar kreditin faiz dəstəyini birbaşa tətbiq edir, digərlərində isə ayrıca müraciət tələb oluna bilər.
- Müraciət yerləri: bank filialları, qeyri-bank kredit təşkilatları
- Vaxt: əkin mövsümündən əvvəl müraciət etmək tövsiyə olunur
- Tələblər: EKTİS-də qeydiyyat, əkin sahəsi və bitki növü barədə məlumat
Digər subsidiya mexanizmləri ilə birləşmə
Bu kredit mexanizmi ilə yanaşı, Aqrar Subsidiya Şurası müasir suvarma və lazer hamarlama kimi texnologiyaları təşviq etmək üçün əkin subsidiyalarını da artırıb. Məsələn, 22 ixtisaslaşmış rayonda müasir suvarma ilə buğda əkininə 400 AZN/ha, ənənəvi suvarma və ya dəmyə üçün isə 200 AZN/ha subsidiyası verilir. Müasir suvarma ilə kartof, tərəvəz, noxud, lobya üçün 500 AZN/ha, bostan bitkiləri üçün 310 AZN/ha təşkil edir.
Bu subsidiyalar kreditlə birlikdə istifadə oluna bilər, lakin onların kredit faizlərinə birbaşa təsiri yoxdur. Lazer hamarlama tətbiq edən fermerlərə əlavə 250 AZN/ha əkin subsidiyası verilir. Bu müxtəlif dəstək formaları bir-birini tamamlayır və fermerlərin ümumi xərclərini azalda bilər. Yenə də, bu subsidiyaların kreditlə birlikdə necə tətbiq olunacağı barədə rəsmi izahat yoxdur, buna görə ətraflı məlumat üçün Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinə müraciət edin.
- Buğda üçün əkin subsidiyası: müasir suvarmada 400 AZN/ha, digərində 200 AZN/ha
- Kartof və tərəvəz üçün: müasir suvarmada 500 AZN/ha, dağlıq rayonlarda 600 AZN/ha
- Lazer hamarlama üçün əlavə 250 AZN/ha
Əsas risklər və diqqət edilməli məqamlar
Kredit götürməzdən əvvəl fermerlər ödəmə qabiliyyətini dəqiq qiymətləndirməlidirlər. Dövlət faiz dəstəyi versə də, kreditin əsas məbləği mütləq geri qaytarılmalıdır. Məhsul uğursuz olarsa, kredit öhdəliyi qalır, buna görə də mövsümi riskləri nəzərə almaq vacibdir. Həmçinin, faiz dərəcəsi bazar faizindən yüksəkdirsə, fərqi fermer ödəməli olacaq.
Mövcud qaydalar dəyişə bilər, çünki bu mexanizm 2026-cı ilin əvvəlində təsdiqlənib. Rəsmi məlumat üçün Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin 1652 çağrı mərkəzinə zəng edə və ya saytını ziyarət edə bilərsiniz. Kredit müqaviləsini imzalamazdan əvvəl bütün şərtləri diqqətlə oxuyun, xüsusilə faiz dərəcəsi və ödəniş cədvəlini yoxlayın.
- Kredit əsas məbləği ödənilməlidir
- Faiz dərəcəsi bazar faizindən asılı olaraq dəyişə bilər
- Rəsmi şərtlər dəyişə bilər
Nəyi əlavə yoxlamaq lazımdır
- Dəqiq faiz dərəcələri və kredit şərtləri banklardan soruşulmalıdır.
- Mexanizm 2026-cı il iyun ayında tətbiq edilib, lakin son dəyişikliklər üçün rəsmi mənbələr yoxlanmalıdır.
- Bu məqalə maliyyə məsləhəti deyil; qərar verməzdən əvvəl ekspertlə məsləhətləşin.
Suallar və cavablar
Kreditin faizini tamamilə dövlət ödəyir?
Xeyr, dövlət illik faiz dərəcəsinin 19 faizədək hissəsini qarşılayır. Əgər bankın tətbiq etdiyi faiz dərəcəsi 19%-dən yuxarıdırsa, qalan hissəni fermer özü ödəməlidir. Bazar faiz dərəcələri bankdan asılı olaraq dəyişə bilər. [2]
Hansı bitkilər üçün kredit götürmək mümkündür?
Kredit birillik əkin bitkiləri üçün nəzərdə tutulub: çəltik, qarğıdalı, darı, sorqo, buğda, arpa, çovdar, vələmir, qarabaşaq, noxud, lobya, mərci, günəbaxan, kartof, tərəvəz, bostan bitkiləri, həmçinin pambıq, şəkər çuğunduru, tütün və soya. [2]
Kredit üçün hara müraciət etməliyəm?
Fermerlər istənilən banka və ya bank olmayan kredit təşkilatına müraciət edə bilərlər. Kredit şərtləri və tələb olunan sənədlər barədə birbaşa həmin təşkilatdan məlumat almaq lazımdır. Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin 1652 çağrı mərkəzi də məlumat verə bilər. [2]
Mənbələr və yoxlama tarixi
- Rəsmi mənbə: agro.gov.azagro.gov.az · Yoxlanılıb
- Rəsmi mənbə: agro.gov.azagro.gov.az · Yoxlanılıb