Praktik bələdçiAZ051

Azərbaycanda əcnəbi işçi işə götürmə: icazələr və sənədlər

Azərbaycanda əcnəbi işçilərin işə götürülməsi: tələb olunan icazələr, sənədlər və vergi öhdəlikləri barədə praktik bələdçi.

Azərbaycanda əcnəbi işçini qanuni işə götürmək üçün əsas tələb iş icazəsidir və işəgötürən bu icazənin alınması üçün məsuliyyət daşıyır. Proses işəgötürənin Dövlət Miqrasiya Xidmətinə müraciəti ilə başlayır, sonra əmək müqaviləsi bağlanılır və vergi orqanında qeydiyyat aparılır. Fəaliyyət sektorundan asılı olaraq əlavə tələblər də var: qida obyektləri üçün AQTA qeydiyyatı, turizm sahəsində isə lisenziya şərtləri yenilənə bilər. Aşağıda addım-addım izah edirik.

İş icazəsi və miqrasiya qaydaları

Azərbaycanda əcnəbilərin işləməsi üçün iş icazəsi mütləqdir. Bu icazəni işəgötürən əcnəbi işçi üçün Dövlət Miqrasiya Xidmətindən almalıdır; əcnəbi özü müraciət edə bilməz. İcazənin müddəti adətən bir il olur və uzadıla bilər. Müraciət üçün əcnəbinin pasportu, işəgötürənlə bağlanmış əmək müqaviləsi, tibbi sığorta polisi və digər sənədlər tələb olunur.

  • İş icazəsi üçün müraciəti işəgötürən edir.
  • İcazə müddəti adətən 1 ildir, uzadılma mümkündür.
  • Sənəd siyahısı dəyişə bilər, rəsmi saytdan yoxlayın.

Əmək müqaviləsi və vergi qeydiyyatı

İş icazəsi alındıqdan sonra əcnəbi ilə əmək müqaviləsi bağlanılır. Müqavilədə əmək haqqı, iş saatları, məzuniyyət və digər şərtlər qeyd olunmalıdır. İşəgötürən əcnəbini vergi orqanında qeydiyyata almalı və əmək haqqından gəlir vergisi, məcburi dövlət sosial sığorta haqqı, işsizlikdən sığorta və icbari tibbi sığorta haqlarını tutmalıdır.

2026-cı ildən etibarən qeyri-neft-qaz sektorunun özəl bölməsində fiziki şəxslərin gəlir vergisi üzrə yeni güzəşt mexanizmi tətbiq olunur. Bu güzəştin konkret şərtlərini və əcnəbi işçilərə şamil olunub-olunmadığını Dövlət Vergi Xidmətinin rəsmi elanlarından yoxlamaq lazımdır, çünki təfərrüatlar dəyişə bilər.

  • Əmək müqaviləsi iş icazəsindən sonra bağlanır.
  • Vergi qeydiyyatı işəgötürən tərəfindən aparılır.
  • Gəlir vergisi güzəşti şərtlərini yoxlayın.
Mənbələr və yoxlama tarixi: [1]

Sektor üzrə əlavə tələblər: qida, turizm, tikinti

Qida sektorunda çalışan əcnəbi işçilər üçün işəgötürənin AQTA-da qeydiyyatdan keçməsi vacibdir. 2026-cı ilin aprelindən qida subyekt və obyektlərinin qeydiyyatı tam elektronlaşdırılıb, proses AQTA-nın Avtomatlaşdırılmış Qida Təhlükəsizliyi İnformasiya Sistemində (AQTİS) aparılır. Sahibkarlar müraciətlərini onlayn edə və şəxsi kabinet vasitəsilə ödəniş həyata keçirə bilərlər.

Turizm sahəsində isə 2026-2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı təsdiq edilib və bu proqram çərçivəsində turizm qanunvericiliyində və lisenziya şərtlərində dəyişikliklər gözlənilir. Hər hansı bir əcnəbi işçi işə götürməzdən əvvəl turizm fəaliyyəti ilə məşğul olan şirkətlər yenilənmiş tələbləri öyrənməlidir. Tikinti və IT sektorlarında da xüsusi tələblər ola bilər, işəgötürən müvafiq tənzimləyici orqanla əlaqə saxlamalıdır.

  • Qida obyektləri üçün AQTA elektron qeydiyyatı məcburidir.
  • Turizm sektorunda dövlət proqramı yeni tələblər gətirə bilər.
  • Tikinti və IT üçün xüsusi şərtləri yoxlayın.
Mənbələr və yoxlama tarixi: [2][3]

Sənədlərin siyahısı və tərcümə

Əcnəbi işçi işə götürərkən əsas sənədlər bunlardır: əcnəbinin pasportu, iş icazəsi, əmək müqaviləsi, tibbi sığorta polisi, yaşayış yeri üzrə miqrasiya qeydiyyatı və vergi orqanında qeydiyyat sənədi. Bütün sənədlər Azərbaycan dilində olmalı və ya notarial qaydada təsdiqlənmiş tərcüməsi təqdim edilməlidir.

Sənədlərin surətləri və əslini işəgötürən saxlamalıdır. Hər əcnəbi üçün fərdi sənəd paketi hazırlayın və qanuni tələblərin dəyişmədiyini mütəmadi yoxlayın.

  • Hər əcnəbi üçün fərdi sənəd paketi hazırlayın.
  • Xarici sənədlərin notarial tərcüməsi tələb olunur.
  • Bütün sənədlərin surətlərini saxlayın.

Vergi və sosial ödənişlər üzrə məsuliyyət

İşəgötürən əcnəbi işçinin əmək haqqından bütün vergi və sosial ödənişləri tutmağa və vaxtında dövlət büdcəsinə ödəməyə cavabdehdir. Ödənişlərin gecikdirilməsi maliyyə sanksiyalarına səbəb ola bilər. Vergi bəyannamələri elektron qaydada təqdim olunur.

Gəlir vergisi üzrə güzəştlər yalnız müəyyən şərtlərə uyğun işçilərə aiddir, buna görə də dəqiq hesablama üçün vergi məsləhətçisi ilə işləmək məsləhətdir. Qanunvericilik dəyişikliklərini izləmək işəgötürənin öhdəliyidir.

  • Sosial sığorta, işsizlik və tibbi sığorta haqlarını vaxtında ödəyin.
  • Bəyannamələri elektron qaydada təqdim edin.
  • Güzəşt şərtlərini dəqiqləşdirin, mütəxəssisə müraciət edin.
Mənbələr və yoxlama tarixi: [1]

Nəyi əlavə yoxlamaq lazımdır

  • İş icazəsi və miqrasiya qaydaları üçün Dövlət Miqrasiya Xidmətinin rəsmi saytından son məlumatları yoxlayın.
  • Vergi güzəştləri və dərəcələri taxes.gov.az saytında yenilənə bilər, mütəmadi baxın.
  • Turizm sektorunda yeni dövlət proqramı çərçivəsində qanunvericilik dəyişə bilər, Dövlət Turizm Agentliyinin elanlarını izləyin.
  • Qida obyektləri üçün AQTA qeydiyyatı tələbləri fəaliyyət növündən asılı olaraq dəyişə bilər, afsa.gov.az saytını yoxlayın.

Suallar və cavablar

Əcnəbi işçini işə götürmək üçün hansı ilk addımı atmalıyam?

İlk addım Dövlət Miqrasiya Xidmətinə iş icazəsi üçün müraciət etməkdir. İş icazəsi işəgötürən tərəfindən əcnəbinin adına alınır. Müraciət üçün əmək müqaviləsi bağlanmalı və digər sənədlər hazırlanmalıdır. Dəqiq sənəd siyahısı üçün rəsmi sayta baxın.

Qida sektorunda əcnəbi işçi işə götürmək üçün AQTA qeydiyyatı mütləqdirmi?

Bəli, qida obyektlərində çalışan işçilər üçün işəgötürənin AQTA-da qeydiyyatdan keçməsi vacibdir. 2026-cı ildən bu proses tam elektronlaşdırılıb və müraciət AQTİS portalı üzərindən edilir. [2]

Əcnəbi işçinin əmək haqqından hansı vergilər tutulur?

Əmək haqqından gəlir vergisi, məcburi dövlət sosial sığorta haqqı, işsizlikdən sığorta haqqı və icbari tibbi sığorta haqqı tutulur. Gəlir vergisi dərəcələri və güzəştlər barədə son məlumat üçün Dövlət Vergi Xidmətinin rəsmi saytına baxmaq lazımdır. [1]

Mənbələr və yoxlama tarixi

  1. Rəsmi mənbə: taxes.gov.aztaxes.gov.az · Yoxlanılıb
  2. Rəsmi mənbə: afsa.gov.azafsa.gov.az · Yoxlanılıb
  3. Rəsmi mənbə: tourism.gov.aztourism.gov.az · Yoxlanılıb

Həmçinin oxuyun