Vergi yoxlamasına hazırlıq: MSS üçün 30 sənəd və yoxlama siyahısı

Qeydiyyat və ümumi sənədlər (7 sənəd)

İlk olaraq qeydiyyat sənədlərinin cari və dəqiq olduğunu yoxlayın: dövlət qeydiyyatı şəhadətnaməsi, Vergi Məcəlləsinə uyğun vergi uçotu sənədi, nizamnamə (Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətlər üçün) və ya təsis müqaviləsi, lisenziya və ya icazələr (lazımdırsa). Bu sənədlərin hər birinin surətini və əslinin harada olduğunu qeyd edin.

Ünvan və fəaliyyət növünün qeydiyyatda olan məlumatlara uyğunluğunu yoxlayın. Dəyişiklik olubsa (yeni ünvan, əlavə fəaliyyət kodu), vergi orqanına bildirişin verildiyini təsdiqləyin. Elektron hökumət portalları (my.gov.az) vasitəsilə qeydiyyat məlumatlarını və vergi borcunu yoxlamaq mümkündür; bu addımı mütləq yerinə yetirin.

Hüquqi şəxs üçün təsis sənədləri, möhürün qeydiyyatı və bank hesabları barədə məlumatların siyahısını hazırlayın. Bank hesablarının açılması bağlanması barədə vergi orqanına məlumat verildiyini yoxlayın. Bütün bu sənədləri bir qovluqda saxlayın.

• Dövlət qeydiyyatı şəhadətnaməsi
• Vergi uçotu sənədi və ya qeydiyyat arayışı
• Nizamnamə və təsis müqaviləsi
• Lisenziya və ya icazələr (fəaliyyət növünə görə)

Mühasibat və maliyyə sənədləri (10 sənəd)

Mühasibat sənədləri vergi yoxlamasının əsas hədəfidir. Bank çıxarışları, kassa əməliyyatları jurnalı, alış-satış fakturaları, müqavilələr və aktlar kimi sənədlər gəlirlərin və xərclərin izlənilməsini təmin edir. Bütün sənədlərin qanuni tələblərə və vergi Məcəlləsinə uyğun olması vacibdir.

Son üç il üçün bank çıxarışlarını və ödəniş tapşırıqlarını toplayın. Kassa aparatları (KKA) istifadə edən sahibkarlar üçün KKA hesabatları, əməliyyat jurnalı və Z-hesabatlar da daxil olmaqla arxivləri hazırlayın.

Rəqəmsal iqtisadiyyat çərçivəsində onlayn satış və elektron ödənişlər aparırsınızsa, vergi orqanının rəqəmsal əməliyyatlar üzrə tələblərini nəzərə alaraq, onlayn platformalardan hesabatlar və elektron ödəniş qəbzlərini toplayın.

Sənədləri kateqoriyalara ayıraraq, hər ay üçün ayrıca qovluq yaradın: satış, alış, bank əməliyyatları, kassa. Hər sənədin surətini elektron formada da saxlayın. Yoxlama zamanı əslinə ehtiyac ola bilər.

• Bank çıxarışları və ödəniş tapşırıqları
• Kassa əməliyyatları jurnalı və KKA hesabatları
• Satış və alış fakturaları, hesab-fakturalar
• Müqavilələr, aktlar və digər təsdiqedici sənədlər

Əmək haqqı və sosial sığorta üzrə sənədlər (7 sənəd)

Əmək haqqı və sosial sığorta yoxlamaları son dövrlərdə daha tez-tez aparılır, ona görə bu sənədlərə xüsusi diqqət yetirin. Hər bir işçi üçün əmək müqaviləsi, şəxsi məlumat kartı, əmək haqqı hesablaşmaları və işə qəbul əmri hazır olmalıdır.

Məcburi dövlət sosial sığorta, işsizlikdən sığorta və icbari tibbi sığorta haqlarının bütün ödənişlərini təsdiqləyən sənədləri toplayın. Qeyri-neft-qaz sektorunda çalışan özəl müəssisələr üçün gəlir vergisi üzrə müvafiq güzəşt mexanizminin tətbiqini nəzərdən keçirin və düzgün hesablamaları yoxlayın. Vergi Məcəlləsinin müvafiq müddəalarını və rəsmi izahları burada etibarlı mənbədir.

Ştat cədvəlini əldə edin və əmək haqqı fondu ilə bəyannamələr arasında uyğunluğu yoxlayın. Müvəqqəti və ya yarımştat işçilər varsa, onlar üçün də eyni qaydada sənəd tələb olunur.

• Əmək müqavilələri və onlara dəyişikliklər
• Ştat cədvəli və işə qəbul əmrləri
• Əmək haqqı cədvəlləri və vedomostlar
• Sosial sığorta haqlarının ödəniş qəbzləri

Vergi hesabatları və bəyannamələr (6 sənəd)

Bütün vergi bəyannamələrinin vaxtında təqdim edildiyini və son vergi dövrü üçün (adətən 3 il) qəbzlərin mövcud olduğunu yoxlayın. ƏDV qeydiyyatı üçün limiti və tələb olunan hallarda qeydiyyatın olub olmadığını yoxlayın. Limit dəyişə bilər, buna görə cari il üçün rəsmi mənbələrdən (taxes.gov.az) dəqiqləşdirin.

Vergi borcu və ya artıq ödəniş barədə arayışları əldə edin. Bu arayışlar Elektron Vergi Xidmətləri vasitəsilə əldə oluna bilər və yoxlama zamanı açıq məsələləri göstərir. Bəyannamələrdə düzəlişlər edilibsə, onların qəbzlərini və təsdiqlərini saxlayın.

Gəlir, mənfəət və ƏDV üzrə vergi bazasının hesablanmasını təsdiqləyən cədvəlləri hazırlayın. Mühasibat proqramından istifadə edirsinizsə, onun məlumatları ilə bəyannamələr arasında uyğunluğu yoxlayın. Hər hansı səhv aşkar edilərsə, düzəliş bəyannaməsi təqdim etmək üçün vergi məsləhətçisi ilə əlaqə saxlayın.

• Son 3 ilin vergi bəyannamələri və qəbzləri
• Vergi və məcburi sığorta haqları üzrə borc barədə arayış
• ƏDV qeydiyyat limiti və qeydiyyat sertifikatı
• Düzəliş bəyannamələri və onların təsdiqləri

Yoxlama zamanı əlavə tədbirlər və texniki hazırlıq

Yoxlamadan əvvəl bütün elektron sistemlərin və avadanlıqların işlək vəziyyətdə olduğunu yoxlayın: kassa aparatları, elektron hesab-faktura sistemi (ƏDV hesab-fakturası) və s. Bu cihazların vergi orqanında qeydiyyatdan keçdiyindən və son texniki xidmətin aparıldığından əmin olun.

Vergi orqanının təqdim etdiyi elektron xidmətlərdən istifadə edərək məlumatlarınızı cari vəziyyətdə saxlayın. Onlayn satışlar və ya digər rəqəmsal əməliyyatlar barədə məlumatları müvafiq platformalardan çıxarışlarla təmin edin. Bu, izlənmə qabiliyyətini artırır və yoxlama zamanı sualları azaldır.

Bütün sənədləri mütəşəkkil şəkildə saxlayın və onların tam siyahısını yoxlama üçün hazır edin. Hər hansı bir sənədin çatışmadığı halda, bərpa üçün müraciət edin və ya vəziyyəti təsdiqləyən izahat hazırlayın.

• Kassa aparatlarının qeydiyyatı və işlək vəziyyəti
• ƏDV hesab-faktura sisteminin istifadəsi
• Elektron sənədlərin təhlükəsiz saxlanılması
• Rəqəmsal platforma hesabatlarının arxivləşdirilməsi